Birebir Tabletli Öğretime Yönelik Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli (Multifunctional Interactive Instruction Model)


Serhat Gürgün tarafından geliştirilen Birebir Tabletli Öğretime Yönelik Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli MIIM (Multifunctional Interactive Instruction Model) dijital yerlilere uygun olarak tamamen öğrenci ve öğretmenin dijital olarak etkileşimine dayanıyor. Bu eğitim modeli sınıf içi ve sınıf dışındaki farklı strateji, yöntem ve teknikleri bir arada bulunduruyor.

1:1 Tabletli Öğretim İçin Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli

Özet

Eğitimde tablet kullanımına yönelik okulların ve teknoloji firmalarının öne sürdüğü birçok farklı yaklaşım ortaya çıkmaktadır. Çeşitli teknoloji firmalarının piyasaya sürdüğü LMS’ler, uygulama marketlerinden erişilen çeşitli uygulamalar ve kurumların kendi ürettiği web tabanlı yazılımlarla sınıflarda tabletler kullanılmaya çalışılmaktadır. Öğrencilere teslim edilen ya da BYOD yoluyla temin edilen tabletlerle nasıl etkili bir öğretim stratejisinin yürütüleceği, 1:1 tabletli öğretimin şekillenmesi açısından okulların ve eğitimcilerin en çok üzerinde durması gereken konu olmalıdır. Üzerinde çalışılan öğretim modeli, öğrenciyi ders öncesinde harekete geçiren, ders esnasında aktif bir şekilde sürecin içerisine yönelten ve ders sonrasında da bu süreçten kopmayıp etkileşime devam ettiren bir strateji ile uygulanmaktadır. Öğretim modeli iPad uygulamaları ve Google eğitim uygulamalarıyla 310 öğrenci ve 160 öğretmenle 2014-2015 öğretim yılında İELEV Eğitim Kurumları’nda yürütülmeye başlanmıştır. Bu çalışmada yürütülen öğretim modeli üzerinde durulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Öğrenme, iPad, Tablet, Öğrenci, Öğretmen

  1. Giriş

Son zamanların eğitim üzerindeki en üst gündem maddelerini eğitimde teknoloji kullanımı ve özellikle de tabletli öğretim oluşturmaya başlamıştır. Eğitim ve teknoloji insan yaşamında çok önemli rolleri olan iki temel öğedir. Eğitim; insanın doğuştan sahip olduğu gizil güçlerin ve yeteneklerin ortaya çıkarılmasına ve daha güçlü, daha olgun, yaratıcı bir varlık olarak gelişmesine hizmet etmektedir (Yaylacı & Yaylacı, 1999). Teknoloji ise; insanoğlunun eğitim yoluyla kazandığı bilgi ve becerileri daha iyi, daha verimli biçimde yararlanmasına ve daha bilinçli olarak uygulayabilmesine yardımcı olmaktadır (Alkan, 2005). Bu hususta teknolojideki hızlı gelişmeler ve ortaya çıkan yenilikler, eğitim sistemine de yansımakta ve öğrenme öğretme faaliyetlerini etkilemektedir. Eğitimcileri yeni düşüncelere ve yaklaşımlara yönelten problemler genel olarak şu şekilde ifade edebiliriz.

▪ Aynı anda geniş kitlelere hizmet verilememesi.
▪ Öğrencilerin ilgi ve yeteneklerine önem verilmemesi.
▪ Uygun yöntem ve tekniklerin sunulamaması.
▪ Gerekli bilginin etkili ve kısa sürede verilememesi (Kaya, 2002).

Günümüzde çağdaş eğitim sistemlerini biçimlendiren sosyal, ekonomik, teknolojik ve eğitsel şartlar değişmektedir. Bu durumda her bireye daha kaliteli eğitim hizmetleri sunma zorunluluğu ortaya çıkmaktadır. Bilgi ve iletişim teknolojisindeki gelişmeler bilgi toplumu yaratma sürecinde önemli işlevleri gerçekleştirmektedir. Bu yolla bilgiye ulaşmak ve bilgi aktarımı çok hızlı ve kolay olmaktadır. Bu hususta asıl önemli olan konu, hangi doğru modeli seçip uygulayabileceğimizdir.

  1. Çalışmanın Konusu

Eğitim kurumlarında başlatılan 1:1 tabletli öğretim projelerinde karşılaşılan en büyük problem nasıl bir öğretim modelinin yürütüleceğidir. Birçok kurum cihazları eğitim öğretim ortamına konumlandırtıktan sonra öğretmenlerin ve öğrencilerin aktif ve verimli bir şekilde sürecin içerisinde yer almaları konusunda sıkıntı yaşamaktadır. Yeni bir öğretimsel faaliyet için teknolojik adaptasyonun yanı sıra sınıf içi ve sınıf dışı çalışmaların şekillenmesi kurumları önemli hususta meşgul etmektedir. Klasik öğretimden yapılandırmacı ve proje tabanlı öğretime geçiş süreci, eğitimde tablet kullanımıyla birlikte farklı bir boyutta ele alınmalıdır. Bu çalışmada, kullanılacak eğitim uygulamalarının hangi durumlarda, nasıl ve ne zaman kullanılacağına ve eğitim teknolojisinin etkili uygulanabilirliğine yönelik bir ihtiyaç doğrultusunda farklı modeller de göz önünde bulundurularak yeni bir dijital öğretim modeli üzerinde durulmuştur. İELEV Eğitim Kurumlarının İstanbul Cağaloğlu ve Çekmeköy kampüslerinde 310 öğrenci ve 160 öğretmenle uygulanmaya başlayan bu öğretim modelinde esas cevap arayacağımız soru şudur: Nano öğrenme, tabletli öğretim ile nasıl mümkün olabilir?

  1. Çalışmanın Önemi ve Amacı

Bu çalışmanın temel amacı, öğrenmeyi etkili ve kalıcı bir biçimde sağlayabilecek 1:1 dijital öğretim sürecini yönetmektir. Geliştirilen öğretim modeli, hangi durumlarda nasıl bir öğrenme-öğretme ortamının hazırlanması gerektiği, hangi teknolojik kaynak ve materyalin eğitimde etkili olabileceği ve bunlara uygun olan öğrenme-öğretme durumları üzerinde durmaktadır. Nano öğrenme ile ortaya çıkan doğru ve gerekli bilginin aktarım süreci, öğrenme – öğretme etkinliklerinde, ders ile ilgili araç ve gereçler, öğrenci, öğretmen, süreç ve yöntemlerle birlikte sistemli bir şekilde kullanılırsa verimli olabilir. Eğitim teknolojisinin doğru zaman ve doğru yerde işe koşulması öğretimde geleceğin e-öğrenme sürecinin en önemli faktörlerinden birini oluşturacaktır. Burada unutulmaması gereken en önemli konu eğitimde teknoloji kullanımı ile eğitim teknolojisinin farklı şeyler olduğudur. Sadece bilgisayarları işe dahil etmek ya da teknoloji ürünlerini sınıfa getirmek genellikle bir satın alma işlemi ile sınırlıdır. Eğitim teknolojisi çok daha kapsamlı akademik bir çalışmayı gerektirmektedir. Eğitimde teknoloji kullanımının eğitim teknolojisinin akademik sürecine dönüşümünü hedefleyerek geliştirilen “Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli” ne bu açıdan bakılması doğru olacaktır.

  1. 1:1 Tabletli Öğretim İçin Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli

“Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli” pedagojik, akademik ve teknik uygulanabilirlikler göz önünde bulundurularak ve SAMR ile 5E öğrenme modelleri baz alınarak geliştirilmiştir. Ele aldığımız model, konu ve kazanım boyutunda ilgi çekmenin, kavramanın, uygulama ve geliştirmenin, ölçme ve değerlendirmenin, yaratıcılığın, yapılandırmacılığın, harmanlanmış öğretimin (blended learning) ve ters yüz edilmiş sınıfların (flipped classroom) özelliklerini farklı stratejilere yönelik farklı fonksiyonlarla ele alan bir öğretim modelidir. Öğretim modelinin yürütülmesi sürecinde stratejilerle uyumlu olarak seçilen eğitim uygulamaları, zenginleştirilmiş dijital öğretim nesneleri ve web tabanlı uygulamalar kullanıma sunulmaktadır. Geliştirilen bu öğretim modeli, 1:1 tabletli öğretime yönelik öğrenme öğretme faaliyetlerini aktif bir şekilde ele alan ve süreç boyunca öğrenme ürünlerinin ölçülmesi ile öğrencilerin yapılandırmacı yaklaşım çerçevesinde derse etkileşimli olarak katılımını sağlayan bir yaklaşım olarak ele alınmaktadır.

Model kapsamında 6 stratejik adım ve bu adımların birbirleriyle ilişkilendirilmesinden oluşan 5 ayrı fonksiyon yer almaktadır. Öğretmenlerin bu fonksiyonları kullanarak öğrenme öğretme süreçlerini yönetmeleri beklenir. Fonksiyonlar, derse, konuya ve kazanıma göre farklı farklı seçilebilir. Planlanan ders sürecine göre belirtilen fonksiyonlardan uygun olanlar kullanılabilir. Tüm stratejik adımların yer aldığı tam fonksiyon en üst düzey öğretim faaliyetini göstermektedir.

Öğretim faaliyetinin verimli yönetilebilmesi için amaç tam fonksiyonu etkin kullanabilmektir. Ders içi ve ders dışı süreçte fonksiyon seçimi, bir konunun işleyişi kapsamında yer yer aktivitelere, yer yer de teorik anlatıma yer verilebilmesinden kaynaklanmaktadır. Tam fonksiyonun kullanılabilmesi adına zümrelerin çalışmalarını şekillendirmesi, modelin işleyişi açısından faydalı olacaktır.

Aşağıda, model kapsamındaki stratejik adımlar ve fonksiyonlar açıklamalarıyla birlikte ifade edilmiştir.

4.1. Stratejik Adımlar

1. Konunun Girişinin Önceden Öğrencilere Verilmesi:

Burada Flipped Classroom uygulaması gerçekleştirilmektedir. Yani konunun geçiş yapılacağı dersten önce öğretmen öğrencilerin bilgilenmesini istediği önemli kısımları ilgili eğitim uygulamalarıyla ya da hazırlanmış olan dijital öğretim nesneleri (textbook*, sunu, video, ses) ile verir. İlgili kısımlarını incelemesini ister. Bu uygulamada videolar kısa tutulur ve tam konu anlatımı yapılmaz. Burada amaç öğrencinin derse konu ile ilgili hazırlıklı gelmesini sağlamak ve sınıfı belirli bir düzeyde öğrenmeye hazır hale getirmektir. Ders, konu ve kazanım düzeyinde süreler ve anlatım yöntemi zümrelere göre farklılaştırılabilir. Örneğin matematik dersi için problemin çözümü üzerinde değil, problemin oluşumu ve temel kavramlar üzerinde durulabilir. Sosyal Bilgiler dersi için 1. Dünya Savaşının başlamasındaki kıvılcım olaylar anlatılabilir. Beden Eğitimi dersi için basketboldaki kurallar ön bilgi olarak anlatılabilir.

2.Ders Öncesinde Öğrencilerin Hazır Bulunuşluklarının Çevrimiçi Ölçülmesi, Web Tabanlı Tartışma Ortamı Yaratılması:

Bu adım A adımı ile birlikte kullanılır. A adımını takiben aktarılan bilgilerin ne düzeyde öğrenilip öğrenilmediğini belirleyebilmek adına çevrimiçi test/form uygulamalarıyla hazırlanmış bir test/quiz (içerisinde çoktan seçmeli, açık uçlu, işaretlemeli vb. soruların olabileceği) ve/veya web tabanlı bir platformda tartışma uygulanır. Rapor öğretmene anında ulaşacağı için konuya nasıl bir giriş yapacağı hakkında öğretmene yol gösterilmiş olunur.

3. Derste Aktivitelerle Uygulama ve Ölçme-Değerlendirme Yapılması:

Nearpod* vb. uygulamalar ile hazırlanmış konunun önemli kısımlarını içeren ve aktiviteleri sayesinde de konu anlatımı zenginleştirilmiş bir öğrenme-öğretme faaliyeti içerisinde bulunulur. Bu sunum öğretmenin ders planına  göre dersin sadece gerekli yerinde uygulanır. Uygulama süresince öğrenciler ders sürecinde interaktif aktiviteleri kullanarak öğrenme ortamını kendileri yönetirler.

4. Beyaz Tahta Uygulamalarıyla Konu Anlatımı, Sunum Araçlarıyla Ders Sunumu, Google Apps* ile Paylaşımlı Uygulama Yapılması:

Ders sürecindeki beyaz tahta uygulaması tüm ders süresince uygulanır. Explain Everything* vb. uygulamalarla beyaz tahtada konular işlenir ve kayıt edilen sunum öğrenciyle paylaşılabilir. Keynote*, Google Slaytlar* vb. uygulamalarla öğretmenin hazırlamış olduğu sunum üzerinden ders yürütülür. Google Apps ile gruplar halinde ya da bireysel olarak öğrencilerin çalışma yapmaları istenir.

5. Çevrimiçi Test Uygulamalarıyla Ders ve Konu Sonlarında Sınıf İçi Test/Quiz Uygulanması:

Google form* vb. ile hazırlanmış bir test/quiz, ders sonunda konunun ve kazanımların durumuna göre soru sayısı planlanarak sınıfta uygulanır. Bu uygulama ile konu sonunda konunun, ders sonunda o günkü anlatılanların ne düzeyde anlaşıldığı belirlenir ve öğretmene sonraki ders süreçlerinde yol gösterilmiş olunur. Sınav olma telaşını yaşatmamak adına konu sonlarında uygulamayı eğlenceli hale getirecek Kahoot* gibi uygulamalar da kullanılır.

6. Çevrimiçi Ödevlerin ve Projelerin Verilmesi, Toplanması, Geri Dönüt Verilmesi ve Değerlendirilmesi:

Her fonksiyonda kullanılması özellikle konu bitiminde kesinlikle kullanılması tavsiye edilen bu adımda amaç yürütülen öğretim sürecinin bir değerlendirmesini almaktır. E adımıyla karıştırılmaması gereken önemli nokta, F adımının kapsamlı bir ölçme-değerlendirmeyi içermesidir. E adımındaki geri dönüşlerden de yararlanılarak geniş çaplı testler, tartışmalar ya da projeler oluşturularak öğrencilere gönderilmesi ve geri toplanması söz konusudur. Klasik öğretimde verilen ödevlerin yerini alan bu adımda ödevler yerini harika projelere bırakmaktadır.

Fonksiyonlar (Basitten karmaşığa):

Her bir fonksiyon stratejik adımların birbirleriyle ilişkilendirilmesiyle oluşturulmuştur. Harfler stratejik adımları belirtmektedir. Birbirini takip eden harfler sırasıyla ilgili stratejik adımın uygulanacağını göstermektedir.

Fn1: CDE (CE ve DE alt fonksiyonları da ayrı ayrı kullanılabilir.)

Fn2: ABCE

Fn3: ABDE

Fn4: ABCDE

Fn5: ABCDEF (Tam fonksiyon)

ÇFEÖ Fonksiyonlar

  Not:

  • F adımı her fonksiyonda uygulanabilir. Ama konu bitimindeki derste muhakkak uygulanmalıdır.
  • E adımı her fonksiyonda uygulanmalıdır.
  • A adımı uygulanacaksa B adımı da kesinlikle uygulanmalıdır.
  • *Stratejik adımlarda kullanılması tavsiye edilen uygulamalar gerekli tüm araştırma ve çalışmaları yapılıp test edilmiş ve verimli öğretim-öğrenim ortamları için uygun görülmüş uygulamalardır. Amaca uygun olarak kullanılabilecek uygulamalar da ayrıca kullanılabilir.

Textbook: iBooks Author ile hazırlanmış interaktif ders kitapları.

Nearpod: Bir sınıf içi ders yönetimi uygulaması. http://www.nearpod.com

Explain Everything: Sınıf içinde beyaz tahta, sınıf dışında sunum ve proje hazırlama uygulaması. http://www.explaineverything.com

Google Apps: Google eğitim uygulamalarını kapsar (Dokümanlar, E-Tablolar, Slaytlar, Formlar, Google Classroom, Gmail, Hangouts, Takvim). http://www.google.com/edu/apps

Kaynaklar:

Alkan C. (2005). Eğitim Teknolojisi, 7. Baskı. Ankara: Anı Yayıncılık.

Kaya, Z. (2002). Uzaktan Eğitim. Ankara: Pegem Yayıncılık.

Yaylacı, H.S. & Yaylacı, F. (1999). Eğitim Teknolojisi Dersinde Öğretim Materyallerinin Geliştirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 3, S: 209-219.

Reklamlar

Birebir Tabletli Öğretime Yönelik Çok Fonksiyonlu Etkileşimli Öğretim Modeli (Multifunctional Interactive Instruction Model)” üzerine 3 yorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s